Toshiba klima açılmıyor
Kanallı ve kaset kurulumlarda önce hangi cihazın çalışmadığını bulmak gerekiyor.

Toshiba klimalarda "açılmıyor" çağrısı, kanallı ve kaset kurulumlarda bir adım fazladan iş getiriyor: önce hangi cihazın çalışmadığını bulmak gerekiyor. Kullanıcı üniteyi görmüyor, yalnız menfezden hava gelmediğini biliyor.
Arızalı üniteyi bulmayı, kumanda katmanını ve markaya özgü sıfırlama yöntemini tek tek inceliyoruz.
Hangi ünite çalışmıyor
Bir ofis katında dört iç ünite varsa ve bir bölümde hava gelmiyorsa, o bölüme hangi cihazın hizmet ettiği çoğu zaman bilinmiyor.
Menfezden başlanıyor: elle hava yoklanıyor ve hangi menfezlerin çalıştığı işaretleniyor. Aynı cihaza bağlı menfezler birlikte davranıyor; bu da haritayı çıkarıyor.
Kanallı sistemde bir cihaz birden çok menfeze hizmet ettiği için tek bir menfezde hava olmaması cihazın durduğunu göstermiyor. O tabloda damper ya da kanal tarafı aranıyor.
Kaset ünitede iş daha basit; her panel bir cihaz. Gösterge ışığı panelin bir köşesinde bulunuyor ve durumu doğrudan söylüyor.

Kumanda katmanı
Ticari kurulumda cihaz ile kullanıcı arasında birkaç katman var.
Kablolu duvar kumandasında tuş kilidi açık olabiliyor; ekran tepki veriyor ama cihaz çalışmıyor. Merkezi kontrol kullanılan mekânlarda oda kumandası devre dışı bırakılmış olabiliyor.
Çalışma saatleri programlanmışsa cihaz mesai dışında kapalı kalıyor ve bu, sabah erken gelen çağrıların bilinen sebebi.
Bir kumandaya birden çok iç ünite bağlıysa adresleme karışıklığı komutun başka bir cihaza gitmesine yol açıyor. Bu dört başlık elenmeden elektrik tarafına geçilmiyor.
Beklenen davranışlar
Arıza sanılan tabloların bir bölümü tasarımın parçası.
Kompresör durduktan sonra bir süre yeniden kalkmıyor; bu koruma birkaç dakika sürüyor. Isıtma modunda eşanjör ısınana kadar iç ünite fanı dönmüyor.
İnverter modellerde hedef sıcaklığa ulaşıldığında cihaz durmuyor, düşük frekansta çalışmaya devam ediyor.
Kesinti sonrası otomatik yeniden başlatma kapalıysa cihaz kendiliğinden çalışmıyor. Gizlenmiş ünitelerde bu davranışların hiçbiri görülmediği için hepsi arıza sanılabiliyor.

Besleme tarafı
Kumanda katmanı temizse sıra beslemeye geliyor.
Pano açılıp klimanın sigortasına bakılıyor; atmışsa bir kez kaldırılıyor. Hemen tekrar atıyorsa bir daha denenmiyor, çünkü aşağıda bir kısa devre var ve her deneme onu büyütüyor.
Kaçak akım rölesi düşmüşse önce klimanın sigortası indirilip röle kaldırılıyor.
Ticari mekânlarda pano etiketlemesi çoğu zaman eksik; hangi sigortanın hangi cihaza ait olduğu belli olmuyor ve yanlış sigorta indirilip cihaz enerjisiz sanılabiliyor. Çok üniteli sistemlerde dış ünitenin ayrı bir beslemesi bulunuyor.
Sıfırlama nasıl yapılıyor
Sıfırlama, kartı bilinen bir başlangıç durumuna getirmek için yapılıyor.
Önce kumandadan kapatılıyor, sonra besleme kesiliyor. Birkaç dakika bekleniyor; kart üzerindeki kondansatörlerin boşalması için bu süre gerekiyor ve saniyeler içinde yapılan bir açma kapama sıfırlama sayılmıyor.
Çok üniteli sistemlerde yalnız bir iç ünitenin beslemesini kesmek yetmiyor; dış ünite de aynı anda enerjisiz bırakılıyor.
Enerji geri verildikten sonra sistem bir süre beklemede bırakılıyor. İç ve dış üniteler birbirini yeniden tanıyor ve bu birkaç dakika sürebiliyor. Ekranda bildirim varsa sıfırlamadan önce fotoğraflanıyor; karşılığına Toshiba klima arıza kodları sayfasından bakılabiliyor.
Erişim işi uzatıyor
Gizlenmiş ünitelerde kart bölmesine ulaşmak, duvar tipindeki gibi panel açmakla bitmiyor.
Bakım kapağı bırakılmışsa iş normal sürede yürüyor. Kapak yoksa tavan sökülüyor ve müdahale alçı onarımıyla bitiyor.
Bu, arıza tespitinin maliyetini cihazdan bağımsız olarak yükseltiyor.
Çağrı alınırken bakım kapağı olup olmadığı soruluyor; cevap, işin süresini ve ekipmanı belirliyor. Kapak yoksa müşteriye baştan söyleniyor, çünkü tavan sökümü ayrı bir karar.
Ölçüme kalan kısım
Yukarıdaki adımlardan sonra geriye iki durum kalıyor.
Birincisi, beslemesi sağlam olduğu hâlde hiç tepki vermeyen cihaz; kart besleme katı ölçülüyor. İkincisi, iç ünitenin çalışıp dış ünitenin kalkmadığı durum; haberleşme hattı, kontaktör ve kalkış devresi sırayla değerlendiriliyor.
Her iki tabloda da yalıtım direnci ve çekilen akım ölçülüp etiket değeriyle karşılaştırılıyor.
İnverter modellerde güç modülü ayrıca kontrol ediliyor. Yapılan işlem ve ölçüm değerleri kayda geçiriliyor; çok üniteli bir sistemde hangi cihaza ne yapıldığı ancak bu kayıtla izlenebiliyor.
Damper ve bölge kontrolü
Kanallı sistemlerde bir bölgeye hava gitmemesinin sebebi cihaz olmayabiliyor.
Bölge kontrollü kurulumlarda kanal üzerinde motorlu damperler bulunuyor; her biri bir bölümün havasını açıp kapatıyor. Damper motoru arızalandığında ya da kapalı konumda kaldığında o bölgede hava kesiliyor, cihaz sorunsuz çalışmaya devam ediyor.
Kullanıcı bunu "klima bozuldu" olarak anlatıyor.
Ayrım kolay: aynı cihaza bağlı diğer menfezlerde hava varsa cihaz çalışıyor demek ve arama damper tarafına geçiyor. Damper konumu bakım kapağından gözle görülebiliyor; motor bağlantısı ve kumanda sinyali ayrı ayrı deneniyor.
Fan motoru ve kayış
Kanallı ünitelerde iç fan, duvar tipindekinden daha yüklü çalışıyor ve arıza biçimi de farklı.
Fan hiç dönmüyorsa menfezden hava gelmiyor ve cihaz açılmamış gibi görünüyor. Kondansatör ya da motor sargısı değerlendiriliyor.
Kayış kasnaklı düzenlerde kayış gevşemiş ya da kopmuş olabiliyor; motor dönüyor, çark dönmüyor.
Fan çarkına yerleşmiş birikinti de debiyi düşürüyor ve titreşim üretiyor. Bu üç tablo gizlenmiş ünitelerde gözle görülmediği için ancak bakım kapağı açılıp cihaz çalışırken dinlenerek ayrılıyor.
Telefonda sorduklarımız
Gizlenmiş ünitelerde servis çağrısı, duvar tipindekinden daha çok bilgi gerektiriyor.
Kaç iç ünite var ve hangi bölümlerde hava yok. Cihazlar kablolu kumandayla mı, merkezi bir panelden mi yönetiliyor. Bakım kapağı bırakılmış mı.
Şikâyetin ne zaman başladığı ve o sırada bir kesinti, fırtına ya da tadilat olup olmadığı soruluyor.
Kumanda ekranında bir bildirim varsa fotoğrafı isteniyor; sıfırlandıktan sonra okunamıyor. Bu bilgiler verildiğinde ekip merdiven, kapak açma ekipmanı ve gerekebilecek parçayla geliyor, ikinci randevu gerekmiyor.
Bölgede kimi arayabilirsiniz
Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de Toshiba klima elektrik, kart ve çok üniteli sistem arızası tespiti yapıyoruz. Ölçüm değerleri forma işleniyor.