Mantolama ve cephe çalışmasında klima ne olacak?
Ünite yerinde kalırsa yalıtım kesintiye uğruyor; sökülürse sistem açılıyor.

Mantolama yapılırken klima ne olacak? Bina cephesi boyanacak ya da mantolanacaksa cephedeki dış üniteler işin önüne çıkıyor. Bu noktada iki yol var: üniteyi yerinden almak ya da yerinde bırakıp çevresinde çalışmak. İkisinin de kendine göre sonuçları oluyor.
Hangi durumda hangisi tercih ediliyor, sökme kararının teknik tarafı ne ve iş bittikten sonra ne yapılıyor?
İki seçenek ve sonuçları
Karar, cephede yapılacak işin kapsamına göre veriliyor.
Ünite yerinde kalırsa. Çevresi örtülüyor ve boya ile yalıtım işi ünitenin etrafından yürütülüyor. Cihaz sökülmediği için gaz devresine dokunulmuyor.
Buna karşılık ünitenin arkasında kalan yüzey işlenemiyor. Mantolamada bu, kalıcı bir boşluk demek: yalıtım kesintiye uğruyor ve o noktada ısı köprüsü oluşuyor.
Ünite sökülürse. Cephe eksiksiz kaplanıyor ve iş bittikten sonra cihaz yeniden kuruluyor.
Bunun bedeli ise sistemin açılması: akışkanın toplanması, hatların sökülmesi ve sonrasında yeniden vakum yapılması gerekiyor. Kısa süreli bir boya işinde birinci yol, kapsamlı bir mantolamada ikinci yol genellikle daha doğru sonuç veriyor.

Sökme kararı verilirse ne yapılıyor
Ünite geçici olarak alınacaksa, işlem normal bir taşınmadaki gibi ilerliyor.
Akışkan dış ünitede toplanıyor; işlem basınç göstergesi izlenerek yapılıyor. Süre uzatıldığında kompresör vakumda çalışıyor ve zarar görüyor.
Hatların uçları kapatılıyor. Açık kalan bir devreye nem ve toz giriyor; bu, aylar sonra tıkanma ve asit oluşumu olarak geri dönüyor.
Ünite bekleyeceği süre boyunca dik konumda ve korunaklı bir yerde tutuluyor. Yan yatırılmış bir cihazda yağ, olmaması gereken yerlere geçebiliyor.
Yeniden kurulumda hatlar bağlanıyor, vakum yapılıyor, vanalar açılıyor ve kaçak kontrolü ile ölçüm yapılıyor. Bu yüzden "söküp bir kenara koyalım, sonra takarız" yaklaşımı pratikte iki ayrı servis işlemi anlamına geliyor ve baştan planlanması gerekiyor.
Mantolama sonrası konsol sorunu
Yalıtım yapılan cephelerde en sık atlanan başlık bu.
Mantolama, duvarın üzerine belirli kalınlıkta bir katman ekliyor. Eski konsol bu katmanın altında kalıyor ya da katman üzerine sabitlenmeye çalışılıyor.
Yalıtım levhasının üzerine yapılan bir sabitleme taşıyıcı değil. Levha, cihazın ağırlığını ve çalışma titreşimini taşıyacak bir malzeme değil.
Doğru çözüm, sabitlemenin yalıtımı geçip taşıyıcı duvara ulaşması. Bunun için uygun uzunlukta bağlantı elemanları ve ısı köprüsünü azaltan ara elemanlar kullanılıyor.
Geçiş noktalarının su almayacak biçimde kapatılması da işin parçası; yalıtım katmanına giren su, hem yalıtımı hem duvarı bozuyor. Aynı ilke boru geçiş deliği için de geçerli: yeni katman kalınlığı kadar uzayan geçişin sızdırmaz biçimde tamamlanması gerekiyor.

İş sırasında ünite yerinde kalacaksa
Cihazın sökülmediği düzenlerde alınan önlemler sonucu belirliyor.
Örtme. Ünite tamamen kapatılıyor. Boya, alçı tozu ve yalıtım harcı kanatçık aralarına girdiğinde temizlenmesi çok zor oluyor.
Enerji kesme. Çalışma süresince cihazın çalıştırılmaması gerekiyor. Örtülü hâldeyken çalıştırılan bir ünite ısı atamıyor.
Kanatçık koruması. İskele elemanları ve malzeme taşınması sırasında kanatçıklar kolayca eziliyor.
Hat ve yalıtım. Cephedeki kauçuk yalıtım, boya ve mekanik temasla zarar görebiliyor.
İş bittiğinde örtü kaldırılıyor ve cihaz gözle kontrol ediliyor: kanatçıklarda ezilme, yüzeyde boya kalıntısı, yalıtımda hasar ve tahliye hattının durumu. Kanatçık aralarına kaçmış malzeme varsa temizlik yapılmadan cihaz çalıştırılmıyor.
Bina yönetimiyle konuşulacaklar
Cephe işi ortak bir karar olduğu için planlama da ortak yürüyor.
Takvim. Cihazların hangi tarihlerde kullanılamayacağı. Yaz ortasına denk gelen bir cephe işi, tüm bina için konfor sorunu üretiyor.
Kapsam. Sökme ve yeniden montaj işinin kim tarafından yapılacağı; cephe firması mı, iklimlendirme servisi mi.
Yeni düzen. Cephe yenilenirken dış ünitelerin konumu ve görünümü için ortak bir düzen belirlenip belirlenmeyeceği.
Tahliye. Yoğuşma sularının yeni cephede nereye verileceği. Bu, yenileme sırasında kalıcı olarak çözülebilecek bir konu.
Dördü de iş başlamadan konuşulduğunda, sonradan tek tek daire bazında çıkan sorunlar ortadan kalkıyor.
Fırsat olarak değerlendirmek
Cephe yenileme, iklimlendirme tarafında birkaç eski sorunu düzeltmek için uygun bir dönem oluyor.
Yanlış konumdaki üniteler. Hava akışı kısıtlı ya da bakımı zor bir konumda duran cihaz, bu vesileyle daha uygun bir yere alınabiliyor.
Yaşlanmış konsollar. Paslanmış ya da zayıflamış sabitleme elemanları yenileniyor.
Hat yalıtımı. Yıllar içinde bozulmuş kauçuk yalıtım baştan yenileniyor.
Tahliye düzeni. Cepheye damlayan sular kalıcı bir hatta bağlanabiliyor.
Titreşim takozları. Değişimi bu aşamada çok daha kolay.
Beş kalem de ayrı ayrı yapıldığında iskele ve erişim gerektiriyor; cephe işiyle birlikte yapıldığında bu maliyet zaten karşılanmış oluyor.
Ünitenin bekleyeceği süre
Cephe işi birkaç gün sürebildiği gibi haftalara da yayılabiliyor; süre kararı doğrudan etkiliyor.
Kısa süreli işlerde cihaz sökülmeden, örtülerek korunabiliyor. Uzun süren işlerde ise sürekli örtülü ve kullanılamaz durumda bir cihaz zaten devre dışı kalıyor; sökülmesi daha mantıklı hâle geliyor.
Yaz aylarında bu tablo değişiyor: cihazın kullanılamadığı her gün doğrudan konfor kaybı. Bu yüzden cephe işleri mümkün olduğunda geçiş mevsimlerine planlanıyor.
İşletmelerde ise durum daha keskin; kullanılamayan bir sistem doğrudan iş kaybı üretiyor. Burada geçici çözüm ya da etaplı çalışma gündeme geliyor.
Etaplı çalışma, cephenin bölümler hâlinde ele alınıp her seferinde yalnız birkaç ünitenin devre dışı kalması anlamına geliyor.
Bu işi biz yapıyoruz
Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de cephe ve mantolama çalışmalarında dış ünite sökme, koruma ve yeniden montaj işlerini yapıyoruz. Yeniden kurulumda vakum, kaçak kontrolü ve ölçüm standart adımlar.