Klima ısıtırken soğuk üflüyor

Cihaz ısıtmaya alınıyor, fan çalışıyor ama üflenen hava soğuk. Bu tablonun çoğu arıza değil: ön ısıtma gecikmesi. Ama her zaman değil. İkisini ayıran şey, sürenin ne kadar uzadığı ve fanın ne yaptığı.

Normal gecikme ile gerçek arıza birbirine benziyor; aradaki ayrım süreye bakılarak yapılıyor.

Ön ısıtma gecikmesi nedir

Isıtma modunda cihaz, eşanjörü ısınmadan iç fanı çalıştırmıyor. Sebebi basit: soğuk bir eşanjörden geçen hava, ortamdan daha soğuk üflenir ve rahatsız eder. Bu yüzden cihaz önce devreyi çalıştırıp iç eşanjörü ısıtıyor, sıcaklık belirli bir değere ulaşınca fanı devreye alıyor.

Bu süre modele ve dış hava sıcaklığına göre değişiyor; birkaç dakikayı bulabiliyor. Bu sırada bazı cihazlar ekranda bir bekleme simgesi gösteriyor, bazıları hiçbir şey göstermiyor.

Fan çalışmıyorsa ve hava hiç gelmiyorsa, tablo büyük olasılıkla bu.

Fan çalışıyor ve soğuk hava üflüyorsa, o zaman durum değişiyor.

Fan çalışıyor ama hava soğuksa

Bu, ön ısıtma gecikmesiyle açıklanamayan bir tablo. Cihaz ısıtma komutunu almış ama devre ısıtma yönünde çalışmıyor demek.

İlk ihtimal yön çeviren parçanın konum değiştirmemiş olması; cihaz soğutma konumunda kalmış oluyor. İkinci ihtimal, kompresörün hiç devreye girmemiş olması: iç fan çalışıyor ama sistem yalnız hava dolaştırıyor. Ayrım dışarıda yapılabiliyor: dış ünitenin fanı dönüyor mu, gövde ısınıyor mu.

Dış ünite hiç çalışmıyorsa arama besleme ve kompresör tarafına geçiyor.

Dış ünite çalışıyor ama iç ünite soğuk üflüyorsa yön tarafı öne çıkıyor.

Defrost sırasında da soğuk üfler mi

Defrost çevrimi sırasında cihaz yönü geçici olarak çeviriyor. Bu esnada iç fan durduruluyor; amaç soğuk hava üflenmesini önlemek. Fanın durmadığı ya da geç durduğu durumlarda kısa süreli soğuk üfleme yaşanabiliyor.

Bu, defrost bittiğinde kendiliğinden geçiyor ve birkaç dakikayla sınırlı kalıyor. Süre uzuyorsa ya da her çevrimde tekrarlıyorsa sensör ve kart tarafı değerlendiriliyor.

Dış üniteden buhar çıkması bu dönemde normal; yangın sanılıp panik yaşanan bir durum ama beklenen davranış.

Sensör kaynaklı yanlış karar

Cihaz fanı ne zaman çalıştıracağına iç eşanjör sensöründen okuduğu değere göre karar veriyor. Sensör yerinden çıkmışsa ortam sıcaklığını okuyor ve eşanjör ısınmadan fanı çalıştırabiliyor.

Bu durumda cihaz her ısıtma başlangıcında bir süre soğuk üflüyor. Tersi de mümkün: hatalı yüksek değer okuyan bir sensörde fan hiç çalışmıyor ve cihaz "hava üflemiyor" gibi görünüyor. Ölçümde sensör direnci sıcaklığa göre okunuyor ve yuvasında olup olmadığı kontrol ediliyor.

Sensör yuvasından çıkmış olması, sahada beklenenden sık karşılaşılan bir durum.

Kart tarafındaki bir sorun da benzer davranış üretebiliyor; ancak sensör doğrulanmadan karta geçilmiyor.

Kapasite mi, arıza mı

Üflenen hava ılık ama yeterince sıcak değilse tablo başka. Isıtma kapasitesi dış hava sıcaklığına bağlı; hava soğudukça kapasite düşüyor. En soğuk günlerde cihaz çalışıyor ama üflediği hava beklenen sıcaklıkta olmuyor.

Akışkan miktarının azalması da aynı sonucu üretiyor ve ısıtmada daha erken belirti veriyor. Dış eşanjörün kirlenmesi ya da buzla kaplanması, ısı çekilecek yüzeyi kapatıyor.

Ölçümde üfleme sıcaklığı, basınçlar ve aşırı ısıtma birlikte okunuyor.

Bu ayrım yapılmadan "cihaz ısıtmıyor" demek eksik kalıyor.

Servisin eleme sırası

Sıra şöyle işliyor. Cihaz ısıtmaya alınıp fanın ne zaman devreye girdiği süreyle birlikte izleniyor.

Dış ünitenin çalışıp çalışmadığı kontrol ediliyor. Boru sıcaklıkları okunuyor; hangi hattın ısındığı yönü gösteriyor. İç eşanjör sensörünün direnci ölçülüyor ve yuvası kontrol ediliyor.

Üfleme sıcaklığı ve basınçlar alınıyor.

Dış hava sıcaklığı kaydediliyor; ısıtma değerleri ancak bu bilgiyle yorumlanabiliyor.

Evde yapılabilecek iki kontrol

Servis gelmeden önce yapılabilecekler kısa. Cihaz ısıtmaya alındıktan sonra fanın kaç dakika sonra devreye girdiği ölçülüyor. Fan çalışırken mi soğuk hava geliyor, yoksa hiç hava gelmiyor mu — bu ayrım not ediliyor.

Dış ünitenin dönüp dönmediğine ve gövdesinin ısınıp ısınmadığına bakılıyor. Dış hava sıcaklığı ve şikâyetin hangi günlerde çıktığı yazılıyor.

Filtre kontrol ediliyor; ısıtmada da debi düşüşü kapasiteyi etkiliyor.

Cihaz ısıtmaya geçmiyorsa fan modunda bırakılmıyor; sürekli soğuk üfleme konforu bozuyor.

Sık karşılaşılan yanlış anlama

Bu tabloda en sık yapılan hata, cihazı ısıtmaya alıp hemen sonuç beklemek. Ön ısıtma gecikmesi sırasında hava gelmediği için cihaz bozuk sanılıyor ve kapatılıp açılıyor.

Her kapatma, süreci baştan başlatıyor ve bekleme daha da uzuyor. Aynı şekilde fan devri en yüksek kademeye alındığında, eşanjör ısınmadan hava üflendiği için soğuk hissediliyor. Otomatik fan kademesi bu geçişi cihazın kendisine bırakıyor ve daha iyi sonuç veriyor.

Cihaz ısıtmaya alındıktan sonra birkaç dakika beklemek, çoğu şikâyeti kendiliğinden çözüyor.

Isıtmada hava dağılımı

Isıtmada sıcak hava yükseldiği için dağılım soğutmadan farklı davranıyor. Panjur açısı aşağı alınmadığında sıcak hava tavanda toplanıyor ve oturma seviyesinde soğukluk hissediliyor. Kullanıcı bunu "yeterince ısıtmıyor" olarak tarif ediyor ama cihaz görevini yapıyor oluyor.

Fan devri de burada belirleyici; düşük devirde sıcak hava aşağı inemiyor. Tavan vantilatörünün düşük devirde çalıştırılması havayı karıştırarak belirgin fark üretiyor.

Bu ayarlar yapıldığında aynı cihaz aynı ayarda çok daha iyi sonuç veriyor.

Ne zaman servis çağrılıyor

Bu tabloda servisin gerekip gerekmediği birkaç ölçütle belirleniyor. Fan birkaç dakika içinde devreye giriyor ve üflenen hava ısınıyorsa, davranış normal.

Fan çalışıyor ve hava sürekli soğuk kalıyorsa servis gerekiyor. Dış ünite hiç çalışmıyorsa yine servis gerekiyor. Her ısıtma başlangıcında uzun süre soğuk üfleniyorsa sensör tarafı değerlendiriliyor.

Bu ayrım yapıldığında, normal davranış için açılan çağrıların büyük bölümü ortadan kalkıyor.

Aliağa ve çevresinde

Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de ısıtma başlangıcı şikâyetlerinde ölçümlü tespit yapıyoruz. Fanın devreye girme süresi, boru sıcaklıkları ve sensör değerleri birlikte değerlendiriliyor.