Klima elektrik kesintisinden sonra çalışmıyor
Asıl risk kesintide değil, geri gelme anındaki dalgalanmada. Önce normal davranışlar eleniyor.

Elektrik geri geldi ama klima çalışmıyor. Bu tabloda asıl risk kesintinin kendisinde değil, geri gelme anındaki dalgalanmada ve cihazın kesinti sonrası nasıl davrandığında oluyor.
Kesinti sonrası kontrol belirli bir sırayla yapılıyor.
Önce normal olanı ayırmak
Kesinti sonrası birkaç davranış arıza değil. Bazı cihazlar kesinti öncesi ayarlara dönmüyor; varsayılan ayarla açılıyor ya da kapalı kalıyor. Otomatik yeniden başlatma işlevi kapalıysa cihaz elektrik gelince kendiliğinden çalışmıyor; kumandadan açılması gerekiyor.
Kompresör koruma süresi devrede olabiliyor; birkaç dakika beklemeden çalışmıyor. Kesinti sırasında kurulmuş bir zamanlayıcı da cihazı kapalı tutuyor olabiliyor.
Bu maddeler elenmeden arıza aranmıyor.
Cihaz kumandadan açılıp birkaç dakika bekleniyor; çağrıların bir bölümü burada kapanıyor.

Geri gelme anındaki dalgalanma
Asıl zorlayıcı an, elektriğin geri gelmesi oluyor. Şebeke geri gelirken gerilim bir süre kararsız kalabiliyor; ani yükselmeler yaşanabiliyor.
Aynı anda bölgedeki tüm cihazlar devreye girdiği için yük dalgalanıyor. Bu koşul, kart besleme katını ve inverter sürücüsünü en çok zorlayan durum. Kart üzerindeki sigortanın atması ya da besleme katının arızalanması tipik sonuç oluyor.
Bu yüzden uzun kesintilerde cihazın sigortasının indirilmesi ve elektrik geldikten birkaç dakika sonra kaldırılması öneriliyor.
Bu basit alışkanlık, kesinti kaynaklı arızaların önemli bölümünü önlüyor.
Cihaz hiç belirti vermiyorsa
Ekran yanmıyor ve hiçbir tepki yoksa arama enerji tarafında başlıyor. Pano sigortası ve kaçak akım rölesi kontrol ediliyor; kesinti sırasında atmış olabiliyor. Prizden beslenen cihazlarda priz başka bir cihazla deneniyor.
Cihaz üzerindeki acil çalıştırma düğmesi deneniyor; çalışıyorsa besleme var ve sorun kumandada. Hiçbir tepki yoksa kart besleme katı değerlendiriliyor.
Kart üzerinde bir sigorta bulunuyorsa atmış olabiliyor; değişmeden önce sebebi aranıyor.
Bu sıra izlendiğinde kart değişimi en son adım olarak kalıyor.

Çalışıyor ama farklı davranıyorsa
Bazı tablolarda cihaz açılıyor ama davranışı değişmiş oluyor. Ayarlar sıfırlanmış olabiliyor; mod, hedef ve fan kademesi kontrol ediliyor.
Panjur kesinti sonrası referans noktasını ararken tam tur atabiliyor; bu birkaç saniye süren normal bir davranış. Çok üniteli sistemlerde üniteler farklı zamanlarda devreye girip mod çakışması yaşayabiliyor. Uzaktan kontrol modülü bulunan cihazlarda ağ bağlantısı yeniden kurulana kadar kontrol gelmiyor.
Kesinti anında yaşanan bir dalgalanma sensör okumalarını etkilemiş olabiliyor; bu, tuhaf davranış olarak görünüyor.
Bu tablolarda cihaz bir kez sıfırlanıp izleniyor.
Jeneratörle çalışan yerlerde
İşletmelerde ek bir başlık bulunuyor. Şebeke ile jeneratör arasındaki geçiş anında kısa bir kesinti ve dalgalanma yaşanıyor. Bu geçiş günde birkaç kez tekrarlıyorsa cihaz her seferinde aynı zorlanmayı yaşıyor.
Jeneratör çıkışındaki gerilim ve frekans kararlılığı, cihazın çalışma aralığında olmalı. Kararsız bir kaynakta inverter sürücüler daha erken etkileniyor.
Bu tesislerde koruma önlemleri ve geçiş düzeni ayrıca değerlendiriliyor.
Hangi cihazların jeneratörden besleneceği de baştan planlanıyor.
Servis ne ölçüyor
Ziyarette sıra şöyle işliyor. Pano ve sigorta durumu görülüyor.
Cihaz klemensinde besleme gerilimi ölçülüyor. Kart üzerindeki sigorta ve besleme katı çıkışları okunuyor. Konnektörler ve kablo bütünlüğü kontrol ediliyor.
Yanık izi ve şişmiş bileşen aranıyor.
Cihaz çalıştırılabiliyorsa çekilen akım ve çalışma değerleri alınıyor. Bölgede sık kesinti yaşanıyorsa koruma önerisi ayrıca konuşuluyor.
Tekrarını önlemek
Kesinti kaynaklı arızalar önlenebilir bir gruba giriyor. Uzun kesintilerde cihazın sigortası indiriliyor ve elektrik geldikten birkaç dakika sonra kaldırılıyor. Fırtına beklenen günlerde aynı önlem uygulanıyor.
Gerilim dalgalanmasının sık yaşandığı yerlerde koruma cihazları değerlendiriliyor. Topraklamanın sağlam olduğu doğrulanıyor.
Cihazın otomatik yeniden başlatma ayarı, kullanım biçimine göre açık ya da kapalı bırakılıyor.
Bu önlemler bir kez alındığında her kesintide tekrar edilmiyor.
Kesinti sırasında cihaz açıksa
Kesinti cihaz çalışırken yaşandığında sonuç biraz farklı oluyor. Kompresör yük altındayken duruyor ve basınçlar dengelenmemiş kalıyor.
Elektrik hemen geri gelirse cihaz basınçlar eşitlenmeden kalkmaya çalışabiliyor. Bu yüzden cihazlarda birkaç dakikalık koruma süresi bulunuyor. Bu süre dolmadan cihazı ısrarla açmak, korumayı zorlamak anlamına geliyor.
Kesinti anında cihazın kapatılması, geri gelme anındaki yükü de azaltıyor.
Kayıt ve tekrar
Kesinti kaynaklı arızalarda tekrar sık görülüyor. Kesintinin tarihi, süresi ve cihazın o sırada açık olup olmadığı not ediliyor. Aynı hattan beslenen başka cihazlarda sorun olup olmadığı yazılıyor.
Onarımda değişen parça ve ölçülen değerler kayda giriyor. Bölgede kesinti sıklığı yüksekse bu kayıt, koruma yatırımının gerekip gerekmediğini de gösteriyor.
İki üç olayın kaydı, kalıcı çözümün ne olması gerektiğini ortaya çıkarıyor.
Uzun süre elektriksiz kalan cihazlarda
Uzun kesintiler ve sezon dışı kapalı kalma benzer sonuç üretiyor. Bazı cihazlarda karter ısıtıcısı beslemeden çalışıyor; enerji kesikken yağ ile akışkan karışabiliyor.
Bu koşulda cihazın ilk kalkışında kompresör zorlanıyor. Bu yüzden uzun duruş sonrası cihazın bir süre enerjili bekletilip sonra çalıştırılması öneriliyor. Süre modele göre değişiyor; kullanım belgesinde belirtiliyor.
Bu bekleme, sezon açılışında yaşanan kalkış sorunlarının bir bölümünü önlüyor.
Bölgede kesinti sıksa
Kesintinin sık yaşandığı yerlerde tablo tek seferlik bir olay olmaktan çıkıyor. Her kesinti ve geri gelme, cihazın besleme katını bir kez daha zorluyor. Bu birikim, bir noktada kalıcı bir arıza olarak ortaya çıkıyor.
Bu yüzden sık kesinti yaşanan yerlerde koruma önlemleri değerlendiriliyor. Hangi önlemin uygun olduğu, kesintinin biçimine ve cihaz sayısına göre belirleniyor.
Karar verilirken ölçülen gerilim davranışı esas alınıyor.
Servis çağrısında söylenecekler
Bu tabloda birkaç bilgi ziyaretin kapsamını belirliyor. Kesintinin ne zaman ve ne kadar sürdüğü.
Cihazın kesinti sırasında açık olup olmadığı. Elektrik geldikten sonra hiç belirti verip vermediği. Panoda sigorta ya da rölenin atıp atmadığı.
Aynı anda başka cihazlarda sorun yaşanıp yaşanmadığı.
Bu beş bilgi, sorunun cihazda mı tesisatta mı olduğunu çoğu zaman ziyaret öncesinde daraltıyor.
Bu işi biz yapıyoruz
Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de kesinti sonrası kontrol ve ölçümlü tespit yapıyoruz. Cihazın hiç belirti vermediğini mi yoksa çalışıp farklı davrandığını mı iletmeniz, aramanın yönünü baştan belirliyor.