Klima ayarlanan sıcaklığa inmiyor
İlk adım teknik değil ölçüm: kumandanın gösterdiği değer ile odanın gerçek sıcaklığı aynı mı?

Kumandada ayar düşük görünüyor ama oda o sıcaklığa hiç inmiyor. Bu tabloda ilk yapılacak şey teknik değil ölçüm: kumandanın gösterdiği değer ile odanın gerçek sıcaklığı aynı mı?
Fark belirli bir yerden geliyor ve ölçülebilir bir karşılığı var.
Cihaz hangi sıcaklığı okuyor
Cihaz, hedefe ulaşıp ulaşmadığına bir sensörden okuduğu değere göre karar veriyor. Çoğu modelde bu sensör iç ünitenin emiş bölgesinde bulunuyor; yani odanın havasını değil, cihaza giren havayı ölçüyor. Bazı modellerde kumanda üzerinde de bir sensör bulunuyor ve ayarla seçilebiliyor.
Emiş bölgesindeki sıcaklık, odanın oturma seviyesindeki sıcaklıktan farklı olabiliyor. Sıcak hava yükseldiği için tavana yakın asılı bir cihaz, odadan daha sıcak bir değer okuyabiliyor.
Bu fark tek başına arıza değil; cihazın tasarımından geliyor.
Sorun, farkın büyümesi ve hedefin gerçekten tutturulamaması oluyor.

Karşılaştırma nasıl kurulur
Ayrım için bağımsız bir termometre kullanılıyor. Termometre oturma seviyesine, cihazın üfleme akımının dışına ve gölgeye konuyor.
Cihaz bir süre çalıştıktan sonra iki değer karşılaştırılıyor: kumandadaki hedef ve termometredeki gerçek sıcaklık. Aradaki fark not ediliyor. Ölçüm odanın birkaç noktasında tekrarlanıyor; noktalar arasındaki fark hava dağılımını da gösteriyor.
Cihazın kendi göstergesi bu karşılaştırmada ölçüt olarak kullanılmıyor.
Bu tek adım, sensör sorunu ile kapasite sorununu ayırmanın en pratik yolu oluyor.
Sensör kayması
Sensör hatalı değer üretiyorsa cihaz yanlış karar veriyor. Sensörün yuvasından çıkması, sahada beklenenden sık karşılaşılan bir durum. Yerinden çıkan sensör, eşanjöre yakın bir noktada kalırsa gerçek oda sıcaklığını hiç görmüyor.
Yaşlanmayla direnç karakteristiği kayabiliyor; okunan değer gerçek sıcaklıktan sapıyor. Bu tabloda cihaz hedefe ulaştığını sanıp erken kesiyor ya da hiç kesmiyor.
Ölçümde sensör direnci sıcaklığa göre okunuyor ve tablo değeriyle karşılaştırılıyor.
Sensör küçük ve düşük maliyetli bir parça; değişimi çoğu zaman basit kalıyor.

Cihazın konumu
Sensör sağlam olsa bile konum farkı üretebiliyor. Tavana çok yakın asılmış bir cihaz, sıcak havayı emdiği için odayı olduğundan sıcak görüyor.
Doğrudan güneş alan bir duvara asılı cihaz, ısınan yüzeyden etkileniyor. Mutfak, elektronik cihaz ya da aydınlatma gibi bir ısı kaynağının yakınındaki cihaz aynı sorunu yaşıyor. Emiş ızgarasının önündeki perde ya da eşya, cihaza ulaşan havayı değiştiriyor.
Bu tablolarda cihaz doğru çalışıyor ama yanlış havayı ölçüyor.
Çözüm sensör değişimi değil; konum, üfleme yönü ve engellerin düzenlenmesi oluyor.
Kapasite ve yük tarafı
Ölçüm gerçekten hedefe ulaşılamadığını gösteriyorsa tablo değişiyor. Cihaz hedefin üzerinde kalıyorsa yük onu aşıyor demek. Yalıtım, güneş yükü, kişi sayısı ve iç ısı kaynakları hesaba giriyor.
Kapı ve pencerelerin açık kalması sürekli bir kayıp üretiyor. Cihaz tarafında kapasite kaybı da aynı sonucu veriyor: düşmüş debi, azalmış akışkan, kapanmış dış ünite yüzeyi.
Emiş ve üfleme sıcaklık farkı ölçülerek cihazın iş üretip üretmediği belirleniyor.
Bu ayrım yapılmadan sensör ya da kart değiştirilmiyor.
Ayar tarafındaki sebepler
Bazı tablolarda cihaz zaten hedefe inmeyecek biçimde ayarlanmış oluyor. Isıtma modunda soğutma bekleniyorsa hedef hiç tutturulamıyor.
Otomatik modda cihaz kendi hedefini belirliyor ve seçilen değeri uygulamayabiliyor. Gece ve eko modlarında hedef sıcaklık kendiliğinden bir miktar kayıyor. Fan devri düşük kademede bırakılmışsa oda soğuyor ama yavaş soğuyor.
Çocuk kilidi ya da merkezi kontrol, ayarın gerçekten uygulanmasını engelliyor olabiliyor.
Bu maddeler ölçümden önce kontrol ediliyor.
Ucuzdan pahalıya
Servis şu sırayı izliyor. Kumandadaki hedef ve mod okunuyor. Bağımsız termometreyle oda sıcaklığı birkaç noktada ölçülüyor.
Cihazın emiş bölgesindeki sıcaklık ayrıca ölçülüp oda değeriyle karşılaştırılıyor. Sensör direnci okunup tablo değeriyle karşılaştırılıyor.
Emiş ve üfleme sıcaklık farkı ile hava debisi alınıyor.
Değerler yerindeyse mekânın ısı kazancı değerlendiriliyor. Sonuç ve alınan değerler forma işleniyor.
Kumanda sensörü seçeneği
Bazı cihazlarda hedef sıcaklığın kumanda üzerindeki sensörden okunması seçilebiliyor. Bu ayar açıldığında cihaz, kumandanın bulunduğu noktadaki sıcaklığa göre karar veriyor. Kumanda oturma seviyesinde ve cihazın akımı dışındaysa bu, daha gerçekçi bir ölçüm sağlıyor.
Buna karşılık kumanda güneş alan bir yüzeyde ya da ısı kaynağının yanındaysa sonuç bozuluyor.
Kumanda başka bir odaya götürüldüğünde cihaz yanlış değere göre çalışıyor. Bu seçenek kullanılacaksa kumandanın sabit bir yerde tutulması gerekiyor.
Hava dağılımıyla karışması
Bazı tablolarda sorun sensörde değil, havanın odaya dağılmamasında oluyor. Cihazın yakını hedefe ulaşıyor, uzak köşe sıcak kalıyor. Cihaz emiş bölgesindeki değere baktığı için hedefe ulaştığını görüp kesiyor.
Kullanıcı ise oturduğu yerde farkı hissetmiyor ve "inmiyor" diyor. Birkaç noktada yapılan ölçüm bu tabloyu hemen ortaya çıkarıyor.
Çözüm üfleme yönü, fan devri ve gerekiyorsa ek bir cihaz tarafında aranıyor.
Kayıt ve karşılaştırma
Bu şikâyette geçmiş kayıtlar ayrımı kolaylaştırıyor. Cihaz eskiden aynı ayarda hedefe ulaşıyorduysa bir gerileme var demek.
Önceki bakımlarda alınan debi ve sıcaklık farkı değerleri bugünküyle karşılaştırılıyor. Sensör değişimi yapıldıysa tarihi ve sonrasındaki davranış kayda giriyor. Mekânda yapılan değişiklikler de aynı dosyada tutuluyor.
Bu kayıt olmadan "eskiden daha iyiydi" cümlesi doğrulanamıyor.
Ne zaman parça değişiyor
Bu şikâyette parça değişimi son adım oluyor. Sensör değişimi, direnç ölçümü tablo değerinden saptığında yapılıyor. Sensör yerinden çıkmışsa yalnız yuvasına oturtuluyor; değişim gerekmiyor.
Konum ve engel kaynaklı tablolarda parça değişimi sonuç vermiyor. Kapasite kaynaklı tablolarda ise sensör değişimi hiçbir şeyi düzeltmiyor.
Kart değişimi, sensör ve besleme doğrulanmadan gündeme gelmiyor.
Bu sıra izlendiğinde gereksiz parça değişimlerinin büyük bölümü önleniyor.
Bu işi biz yapıyoruz
Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de sıcaklık farkı şikâyetlerinde ölçümlü tespit yapıyoruz. Bağımsız termometreyle ölçtüğünüz oda sıcaklığını ve kumandadaki hedefi iletmeniz, sensör ile kapasite ayrımını baştan yapıyor.