Klima açılırken patlama sesi geliyor

Cihaz açılırken ya da kapanırken duyulan tek bir "pat" sesi, çoğu kullanıcıyı endişelendiriyor. Bu seslerin büyük bölümü plastik ve metal parçaların sıcaklık değişimiyle genleşmesinden geliyor ve arıza sayılmıyor.

Hangi ses normal sayılıyor, hangisine bakılıyor?

Genleşme sesi nasıl oluşuyor

Cihaz çalışmaya başladığında iç yüzeylerin sıcaklığı hızla değişiyor. Soğutmada eşanjör soğuyor, ısıtmada ısınıyor; çevresindeki plastik gövde ise ortam sıcaklığında kalıyor. Farklı malzemeler farklı oranda genleşip büzüşüyor ve aralarındaki gerilim bir noktada aniden boşalıyor.

Bu boşalma tek bir çıtırtı ya da pat sesi olarak duyuluyor. Ses genellikle cihaz açıldıktan kısa süre sonra ve kapatıldıktan sonra tekrarlıyor.

Birkaç kez tekrarlayıp kesilmesi beklenen davranış.

Aynı mekanizma buzdolabı ve kombi gibi başka cihazlarda da görülüyor; klimaya özgü değil.

Normal sayılan diğer sesler

Açılış ve kapanışta duyulan birkaç ses daha var. Akışkanın hareket etmeye başlamasıyla oluşan kısa akış sesi.

Mod değişiminde yön çeviren parçanın konum değiştirmesiyle duyulan tek bir mekanik ses. Panjurun açılıp kapanırken çıkardığı motor ve mekanizma sesi. Kompresörün kalkış anında duyulan kısa ses.

Isıtmada defrost çevriminin başlangıç ve bitişinde duyulan akış sesleri.

Bu seslerin ortak yanı kısa sürmeleri ve belirli bir anla sınırlı kalmaları oluyor.

Hangi ses bakılmalı

Birkaç işaret sesin normal grubun dışına çıktığını gösteriyor. Ses metalik ve sert bir darbe gibiyse; plastik çıtırtısından belirgin biçimde farklıysa. Her açılışta değil, cihaz çalışırken de düzenli olarak tekrarlıyorsa.

Sesle birlikte titreşim hissediliyorsa. Ses giderek şiddetleniyorsa.

Açılışta duyulan sesin ardından cihaz çalışmıyor ya da korumaya giriyorsa.

Bu durumlarda kaynak genleşme değil, mekanik ya da elektriksel tarafta aranıyor.

Karışan sebepler

Bazı sesler genleşmeye benziyor ama başka kaynaktan geliyor. Gevşemiş bir panel ya da kapak, cihaz titreşmeye başladığında tek seferlik bir ses üretebiliyor.

Montaj plakasına tam oturmamış bir gövde, çalışma başladığında yerine oturarak ses çıkarıyor. Boru hattının bir yere temas ediyor olması, ilk genleşmede belirgin bir ses veriyor. Dış ünitede kompresörün kalkış anında gövdeye çarpması, taşıma takozlarının sökülmemiş olmasıyla ilişkili olabiliyor.

Elektriksel tarafta kontaktörün çekmesi de sert bir ses üretiyor; bu, cihaz çalışmaya başlarken duyuluyor.

Bu ihtimaller gözle ve elle yapılan basit kontrollerle ayrılıyor.

Yeni montajda tablo

Yeni kurulmuş cihazlarda bu sesler daha sık duyuluyor. Parçalar ilk kez ısınıp soğuduğu için genleşme sesleri ilk haftalarda belirgin oluyor. Montaj plakası ve gövde tam oturana kadar birkaç ses daha çıkabiliyor.

Bu dönemde duyulan sesler genellikle kendiliğinden azalıyor. Azalmıyorsa ya da şiddetleniyorsa montaj tarafına bakılıyor: plakanın duvara oturması, sabitleme ve boru teması.

İlk günlerde fark edilen bir ses, montaj garantisi kapsamında değerlendirildiği için erken bildiriliyor.

Bekletildiğinde sebebi tartışmalı hâle geliyor.

Servise iletilecek bilgiler

Bu şikâyette tarif, ziyaretin gerekip gerekmediğini bile belirleyebiliyor. Ses tek mi, tekrarlı mı; kaç kez tekrarlıyor.

Yalnız açılış ve kapanışta mı, çalışırken de mi. Hangi üniteden geliyor: iç mi dış mı. Sesle birlikte titreşim ya da başka bir belirti var mı.

Ne zamandır duyuluyor ve öncesinde bir olay yaşandı mı.

Kısa bir ses kaydı, bu soruların çoğunu tek başına cevaplıyor.

Ne yapılmalı

Normal grubun içindeyse yapılacak bir şey bulunmuyor. Ses rahatsız edici düzeydeyse cihazın konumu ve sabitlemesi değerlendirilebiliyor. Gevşemiş panel ve kapak vidaları sıkılıyor.

Boru hattının temas ettiği noktalar ayrılıyor. Normal grubun dışındaysa cihaz gereksiz yere çalıştırılmıyor ve mekanik kontrol yaptırılıyor.

Sesle birlikte koku, titreşim ya da çalışmama varsa beklenmiyor.

Isıtma ve soğutma farkı

Genleşme sesleri iki modda farklı sıklıkta duyuluyor. Soğutmada eşanjör soğuduğu için büzüşme sesleri öne çıkıyor.

Isıtmada yüzey ısındığı için genleşme sesleri daha belirgin oluyor. Isıtmada defrost çevrimleri nedeniyle sıcaklık gidip geldiği için sesler daha sık tekrarlıyor. Bu yüzden kışın duyulan ses sayısı yazdan fazla olabiliyor ve bu normal.

Sesin şiddeti ve tipi değişmediği sürece sıklık tek başına bir gösterge sayılmıyor.

Gece duyulan sesler

Aynı ses gece daha rahatsız edici oluyor çünkü ortam sesi düşüyor. Yatak odasındaki cihazlarda bu şikâyet daha sık geliyor. Uyku modu bulunan cihazlarda fan devri düştüğü için bazı sesler azalıyor.

Buna karşılık cihazın sık devreye girip çıkması, genleşme seslerini artırıyor. Doğru kapasitede seçilmiş bir cihaz daha uzun ve dengeli çalıştığı için bu sesler seyrekleşiyor.

Gereğinden büyük seçilmiş bir cihazda ise kalkış ve duruş sayısı arttığı için sesler gece boyunca tekrarlıyor.

Servis ne bakıyor

Bu şikâyette kontrol büyük ölçüde mekanik oluyor. Cihaz çalıştırılıp ses birlikte dinleniyor; kaynağın hangi üniteden geldiği belirleniyor.

Panel ve kapak vidaları, montaj plakası ile gövdenin oturumu kontrol ediliyor. Boru hattının temas noktaları gözden geçiriliyor. Dış ünitede taşıma takozlarının sökülmüş olduğu doğrulanıyor.

Kontaktör ve elektrik bölümü, ses elektriksel bir kaynağı düşündürüyorsa değerlendiriliyor.

Sonuç, cihaz çalıştırılıp birlikte dinlenerek doğrulanıyor.

Bu tabloda ne beklenmez

Genleşme sesleri belirli sınırların dışına çıkmıyor ve bunları bilmek gereksiz endişeyi önlüyor. Cihazın çalışmasını etkilemiyor; soğutma ya da ısıtma performansında değişiklik yaratmıyor. Titreşimle birlikte gelmiyor.

Cihazın durmasına ya da korumaya girmesine yol açmıyor. Kokuyla birlikte duyulmuyor.

Bu maddelerden biri eşlik ediyorsa ses artık genleşme grubunda değerlendirilmiyor ve kontrol gerekiyor.

Aliağa ve çevresinde

Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de ses kaynaklı çağrılarda mekanik kontrol yapıyoruz. Sesin tek mi tekrarlı mı olduğunu ve yalnız açılışta mı duyulduğunu iletmeniz, normal ile bakılması gerekeni baştan ayırıyor.