Baymak klima soğutmuyor
Montaj formu soğutmama şikâyetindeki en değerli belge: ilk günkü ölçümleri taşıyor.

Baymak klimalarda soğutmama çağrısı geldiğinde işi kolaylaştıran bir şey var: bu markanın cihazları yaygın bir bayi ve servis ağı üzerinden satılıyor ve elde çoğu zaman bir montaj formu bulunuyor. O form, ilk günkü ölçüm değerlerini taşıyor.
Montaj formunun teşhiste ne işe yaradığını, üç yaygın sebebi ve ölçüm sırasını tek tek inceliyoruz.
Montaj formu ne söylüyor
Kurulum tamamlandığında ekip bir form dolduruyor: hat uzunluğu, ilave şarj yapıldıysa miktarı, vakum değeri ve devreye alma ölçümleri.
Bu form çoğu zaman bir kenara kaldırılıyor ve yıllar sonra bulunmuyor. Oysa soğutmama şikâyetinde en değerli belge o.
Formda hat uzunluğu yazıyorsa, bugün ölçülen gaz miktarının doğru olup olmadığı hesaplanabiliyor. Vakum değeri yazıyorsa, devrede nem kalıp kalmadığı sorusu kapanıyor.
Devreye alma ölçümleri varsa asıl kazanç ortaya çıkıyor: bugünkü aşırı ısınma değeri ilk günküyle karşılaştırılıyor ve kaybın ne kadar zamandır ilerlediği görülüyor. Form yoksa ilk ziyaret bir taban ölçüm olarak yapılıyor ve karşılaştırma oradan başlıyor.

Belirtiyi sınıflamak
Cihaz on beş dakika çalıştırılıyor, sonra emiş ızgarasından giren hava ile üfleme ağzından çıkan hava karşılaştırılıyor. Fark yoksa cihaz hiç soğutmuyor demek; dış ünite tarafına ya da soğutucu devresine geçiliyor. Fark var ama oda inmiyorsa yetersiz soğutma söz konusu; hava tarafı, gaz miktarı ve kapasite değerlendiriliyor.
Başta soğutup sonra duruyorsa bir koruma devrede ve altında bir sınır aşılıyor: basınç, akım ya da sıcaklık. Bu ayrım çağrıda söylendiğinde ekibin ne getireceğini belirliyor.
Sahada en çok karşılaşılanlar
Çağrıların büyük bölümü şu üç başlıkta toplanıyor.
Birincisi hava tarafı. İç ünite filtresi, iç ünite eşanjörü ve dış ünite kanatçıkları birikimli olarak kirleniyor; geçiş azaldığında ısı taşınamıyor.
İkincisi gaz kaybı. Devre kapalı olduğu için gaz azaldıysa bir noktadan sızıyor demek. Bağlantı üzerindeki yağ izi en güvenilir işaret.
Üçüncüsü elektriksel zorlanma. Zayıflamış bir kondansatör, ısınan bir bağlantı ya da gerilim dalgalanması cihazı düşük kapasitede tutuyor.

Montaj kaynaklı tablolar
İlk sezonundan beri yeterince soğutmayan bir cihazda arıza aranmıyor; kurulum inceleniyor. Vakum yeterince yapılmadıysa devrede nem kalıyor; cihaz ilk yıl çalışıyor, sonra kurutucu doyuyor ve akış daralıyor.
Hat uzunluğu sınırı aştığı hâlde ilave şarj hesaplanmadıysa sistem baştan eksik gazla çalışıyor. Havşalar düzgün açılmadıysa yavaş bir kaçak başlıyor ve belirti ikinci ya da üçüncü sezonda görünüyor.
Bu tablolarda montaj formu belirleyici oluyor: hat uzunluğu ve ilave şarj kaydı varsa hesap doğrudan yapılabiliyor, yoksa hat yeniden ölçülüyor.
Ucuzdan pahalıya
Ölçüm sırası, sebeplerin sıklığına ve maliyetine göre kuruluyor; tersinden başlandığında hem süre hem masraf büyüyor. Önce hava tarafı: iç ünite giriş ve çıkış havası arasındaki fark ile üfleme debisi alınıyor.
Ölçümden önce hava tarafının temiz olması gerekiyor; kirli bir eşanjörde alınan basınç değerleri, gaz miktarı doğru olsa bile bozuk çıkıyor ve olmayan bir kaçak aranıyor. Sonra soğutucu devresi: emme ve basma basınçları ölçülüyor, aşırı ısınma ve aşırı soğuma hesaplanıyor. Üçüncü adımda elektrik tarafı geliyor; çekilen akım etiket değeriyle, varsa montaj formundaki değerle karşılaştırılıyor.
Gaz eklemeden önce
Soğutmama çağrılarında en sık yapılan hata, ölçüm tamamlanmadan gaz eklenmesi.
Sistem kapalı bir devre; gaz tüketilmiyor. Azaldıysa bir noktadan sızıyor ve o nokta bulunmadan yapılan her ekleme geçici kalıyor.
Kaçak en çok havşa bağlantılarında, servis vanalarında ve eşanjör kanatçık aralarında bulunuyor. Montaj formunda ilave şarj miktarı yazıyorsa bugünkü toplam da hesaplanabiliyor; fazla şarj da ayrı bir sorun üretiyor, cihaz yüksek basınçta kalıyor ve koruma devreye giriyor. Atmosfere salınan akışkan ayrıca mevzuat sorunu; geri kazanım zorunlu.
Cihaz mı yetersiz, mekân mı
Bazı çağrılarda ölçüm normal çıkıyor ve şikâyet yine de gerçek oluyor. Ayrım tek soruyla yapılıyor: cihaz daha önce bu odayı soğutabiliyor muydu?
Eskiden soğutuyorken artık soğutmuyorsa bir performans kaybı var ve üç başlık araştırılıyor. İlk günden beri yetersizse tablo kapasite sorunu; hacim, cephe yönü, cam alanı, kat konumu ve yalıtım durumu birlikte hesaplanıyor.
Yalıtımsız çatı katı, geniş camlı güney cephesi ve mutfağa açılan salon hesabı en çok değiştiren üç durum. Bu tabloda gaz eklemek sonucu değiştirmiyor.
Kayıt tutmanın işletmeye faydası
Bu markanın cihazları küçük işletmelerde de yaygın ve orada kayıt daha çok işe yarıyor.
Birden çok cihaz varsa hangisinin geri kaldığı ancak cihaz bazında ölçümle görülüyor; toplu bir gözlem yanıltıyor. Her cihazın kendi kaydı tutulduğunda bakım bütçesi de düzene giriyor: hangi cihazın ne zaman bakım gördüğü ve hangisinin değerlerinin bozulmaya başladığı görünür oluyor.
Bildirim veren modellerde bildirim sıfırlanmadan önce not ediliyor; karşılığına Baymak klima arıza kodları sayfasından bakılabiliyor.
Buzlanma görülüyorsa
Soğutmama şikâyetiyle birlikte en sık gelen gözlem, bakır bağlantıda ya da iç ünitede görülen buz.
Buz bir arıza değil, eşanjör yüzeyinin gereğinden fazla soğuduğunun işareti. Sebeplerin başında yetersiz gaz geliyor; ikinci sebep hava debisinin düşmesi.
Buzlanmış cihaz çalıştırılmaya devam edilmiyor.
Eriyen buz tahliye tavasını aşıp taşabiliyor ve emme tarafına sıvı dönüşü kompresörü zorluyor. Sıra şu: cihaz durduruluyor, yalnız fan modunda buz eritiliyor, filtre kontrol ediliyor, sonuç alınmazsa ölçüme geçiliyor.
Yük sabit ve sürekli
Küçük işletmelerde cihaz konuttakinden farklı bir yük altında çalışıyor.
Gün boyu aralıksız çalışma kirlenmeyi hızlandırıyor ve bakım aralığını kısaltıyor. Kapı sık açıldığı için giren dış hava sürekli bir yük üretiyor.
İnsan yoğunluğu ve aydınlatma da hesaba giriyor; konut hesabında bu ağırlıkta yer almıyorlar.
Bu mekânlarda çağrı çoğu zaman bir arıza değil, kapasite ve bakım aralığı meselesi olarak kapanıyor.
Yaptığımız işler
Aliağa, Yenişakran, Çandarlı, Bergama ve Dikili'de Baymak klima bakımı, gaz kaçağı tespiti ve arıza onarımı yapıyoruz. Ölçüm değerleri kayda giriyor.